Evaluatie jeugddeel van de Ouder- en Jeugdsteunpunten (OJS)

Wat hebben leerlingen nodig? Evaluatie jeugddeel OJS

Sinds 1 januari 2025 zijn samenwerkingsverbanden passend onderwijs wettelijk verplicht om een Ouder- en Jeugdsteunpunt (OJS) in te richten: een plek waar ouders en leerlingen terecht kunnen voor informatie, ondersteuning en advies over passend onderwijs. Nu we een jaar verder zijn, is het een logisch moment om de eerste balans op te maken. In hoeverre weten leerlingen het OJS te vinden? Wat hebben zij nodig van zo’n steunpunt — en hoe sluit het OJS daar nu op aan?

Onderzoek DSP

DSP onderzocht dit in najaar 2025. In ons onderzoek stond de stem van leerlingen centraal: hoe ervaren zij ondersteuning op school? Welke drempels ervaren zij in het zoeken van hulp? En wanneer zien zij meerwaarde in een extern, onafhankelijk steunpunt? Deze inzichten combineerden we met het perspectief van scholen, samenwerkingsverbanden en andere professionals. Zo ontstaat een helder beeld van wat werkt, wat ontbreekt en waar ontwikkelkansen liggen.

Een belangrijk onderdeel van onze aanpak was de inzet van peer‑researchers: jonge onderzoekers die qua leeftijd, taal en belevingswereld dicht bij de leerlingen staan. Zij zorgden voor ontspannen gesprekken, haalden eerlijke verhalen op en droegen bij aan de analyse. Bovendien presenteerden zij de onderzoeksresultaten tijdens het landelijke OJS‑event op 29 januari 2026.

Belangrijkste conclusies:

• De meeste leerlingen kennen het OJS niet: “Dit hoor ik voor het eerst.”
• De drempel om contact te zoeken met een onbekend steunpunt is hoog: “Als er wat is of als ik iets nodig heb ga ik naar mijn juf of ouders.”
• Het OJS heeft vooral waarde als aanvullend vangnet wanneer school en thuis er (nog) niet uitkomen.
• Leerlingen hebben ondersteuningsbehoeften, maar vinden het moeilijk daar zelf woorden aan te geven. Daar hebben ze hulp bij nodig.

Onze aanbevelingen:

• Zorg voor zichtbaarheid op school en communiceer in jongerentaal.
• Werk outreachend met vaste gezichten.
• Ondersteun scholen in het voeren van goede kind- en driehoeksgesprekken, o.a. om ondersteuningsbehoeften van leerlingen in beeld te brengen.
• Maak heldere keuzes over doel, reikwijdte en positionering van het jeugddeel OJS.